суббота, 15 февраля 2014 г.

ისინი არ წასულან, ისინი აქ არიან

   
     

      შპარგალკომანია გახსოვთ?   შპარგალკა?- გამოსაშვები გამოცდების   უცვლელი ატრიბუტი.  შაბლონური თემები- ,,ქალთა  სახეები ,,ვეფხისტყაოსანში", ილია  ჭავჭავაძის  პატრიოტული  ლირიკა,  ჩემი საყვარელი  მწერალი"...    ჰოდა, ერთი  დაწერდა, ათასი  იწერდა.  მთელი  ინდუსტრია  გახლდათ  ასეთი  თემებით  ვაჭრობა  და  პროცესი   სამი  ფაზისგან  შედგებოდა.  

        ფაზა  #1:   გამოცდისთვის  ,,პატრონიანი"  ბავშვების    ნათესავებისა და  გულშემატკივრების მობილიზაცია  ცხადდებოდა.  მანამდე  ცნობილი  სპეციალისტი  უნდა  მოძებნილიყო, ფასი  და  დრო შეთანხმებულიყო. ფასი გასაგებია  და  დრო  იმიტომ, რომ მშობლებს  ხელი  არ  შეეშალათ  ერთმანეთისთვის. მანქანაც  საჭირო გახლდათ, იმის  მიხედვით, სად იმყოფებოდა  შეგულებული  სპეციალისტი  და  რამდენ ხანში  ხერხდებოდა    მელანშეუშრობელი  თემის სკოლამდე  მოტანა.

    თავის  მხრივ, პატივცემული   სპეციალისტიც   ემზადებოდა.  მას  გულდასმით უნდა   გადაერჩია  მზა თემები, დაელაგებინა, მერე  ტელევიზორი ან  რადიო ჩაერთო  და  ყურადღებით  მოესმინა  განათლების სამინისტროს  მიერ  (მაშინ  ასე  ერქვა) გამოცხადებული  სამი  თემის  სათაური. თადარიგიანი  მშობელი დილიდან   მასთან  ერთად ელოდებოდა  აფორიაქებული, მაგრამ   ცნობილი  სპეციალისტით  დაიმედებული.  

დილის  9  საათზე  კაბინეტებში  შეყუჟული მასწავლებლები, სკოლის  ეზოში  ან  ეზოს  გადაღმა გულშემატკივრები,  საგამოცდო  მერხებს  მიმსხდარი მოსწავლეები  და  ცნობილი  სპეციალისტი   ერთნაირი მღელვარებით  ისმენდნენ  დიქტორის ხმადაწმენდილ ,,ყურადღება, ყურადღებას!"აქედან იწყება  საგამოცდო ციების  ფაზა#2.  

     ამ  ფაზაში  მთავარი  მოქმედი  პირი ცნობილი სპეცალისტია.  ის  სწრაფად  წერდა ახალს ან  აახლებდა ძველს. პროცესი დაახლოებით  15-დან 30 წუთამდე გრძელდებოდა. ე.წ.  ,,თავისუფალი  თემა" გონების დაძაბვას  მოითხოვდა, შესაბამისად,  უფრო  ძვირი ღირდა, მაგრამ  რომელი ჭეშმარიტი  მშობელი დატოვებდა  შვილს  განსაცდელში  რაღაც  50 მანეთისთვის (ძველი  ამბავია  ეს). ამით  ფაზა #2 მთავრდებოდა  და   იწყებოდა  ფაზა#3.

    მშობელს  მანქანა  მიაქანებს  სკოლისკენ. იქ მას  მასწავლებელი, ბიბლიოთეკარი, დამრიგებელი, სკოლის  თანამშრომლებისგან რომელიმე მობილიზებულთაგანი  ელოდება.  წინდახედული  და პატივმოყვარე  მშობელი  სხვების  დასანახად  არ იკადრებდა  თემის შეგზავნას. ის უკანა  გასასვლელთან დაბარებულ  შიკრიკს  ჩუმად  გადასცემდა თემას  და გულდამშვიდებული  უერთდებოდა    ეზოში  ან  ეზოს   გარეთ  მომლოდინე  პუბლიკას. ,,ჩემი  თავისუფალს წერს. გავაფრთხილე, მაგრამ  არ   დაიშალა!"-ეს ფრიადოსნის  გულშემატკივრის  ტრადიციული ,,წუხილი" იყო.  თავის  მხრივ, შიკრიკი  რომელიმე დამკვირვებელს  გადასცემდა  თემას და  ვალმოხდილი უბრუნდებოდა დისლოკაციის  ადგილს, სხვებსაც  რომ დახმარებოდა. 
        ასე  იტყუებდა  თავს   მშობელი, მოსწავლე, მასწავლებელი, ქვეყანა.   ასე  ტყუილით  იწყებდა
ცხოვრებას  ადამიანი   და   ტყუილი  ხდებოდა  მისი არსებობის  თანამგზავრი, თავის  გატანისა  და წარმატების  საწინდარი.  თვითონაც  იტყუებოდა  და სხვის  ტყუილზეც  ხუჭავდა  თვალს. 
       დრო  შეიცვალა  და , საბედნიეროდ, გაქრა
შპარგალკომანია  და  ცნობილი  სპეციალისტის სამსახურის  საჭიროება, მაგრამ ადამიანები  დარჩნენ 
და  მენტალურადაც  დიდად  არ  შეცვლილან.  ისინი დროს  მოერგნენ  და  ტყუილი  ძალიან  კარგად დაეხმარათ  ამაში. ასე დაამთავრეს  სკოლა, ასე  მოეწყვნენ  ინსტიტუტებში,  ასე  იშოვეს  სამსახურები  და  ასე  იცხოვრეს.  ასე აგრძელებენ. გაიძვერობას  სხვა  სახელი  მოუძებნეს, სიტუაციის  მართვის უნარი  დაარქვეს. წარმატებით  ჰყიდიან  ტყუილს,  გამოწრთობილები  არიან  ამაში.
       ახლა  რასაც  ვიტყვი,  პირადად  გადამხდა   სულ  ახლახან  და  ჩემთვის  ყოვლად  მოულოდნელ  სიტუაციაში.  მოგეხსენებათ, გასაუბრება  ერთ-ერთი  ყველაზე  რთული  და  სუბიექტური  ეტაპია  გამოცდისა. მე  და  ჩემი  2  ახლობელი  ველოდებით  ჩვენს  რიგს ,,ეს  თუ  მკითხეს, ამას  ვიტყვი" ვუზიარებთ  ერთმანეთს. ყველა  ასე  იქცევა. ესეც ღელვის  ერთ-ერთი  გამოვლენაა, მაგრამ  ჯერ  ვერ  ვხვდებით  ამას. ჩემამდე  ერთი  ქალბატონი  გაიძახეს, ჩხოროწყუელი.  გამოსულზე  პირდაპირ  ჩემკენ გამოემართა ,,ვაიმე,  ქალბატონო, ვუსმენდი  თქვენს საუბარს  და  რაც  თქვენგან  გავიგე, ყველაფერი  იქ მოვყევი. არც  ვიცოდი  რა  მეთქვა  ჩემს  ხასიათზე  და რომ  მკითხეს, თქვენი  ნათქვამი  გამახსენდა."
მართალი  გითხრათ, ძალიან  გავბრაზდი  და  არც თუ  უსაფუძვლოდ. თუ  გავითვალისწინებთ, რომ  გასაუბრების  კითხვები  სტანდარტულია, ძალიან ძნელია ერთ  წუთში  გადაეწყო  ახალზე, მით  უფრო, თუ  მომზადებული  ნამდვილად  თქვენს  ხასიათს ეხებოდა  და  თუნდაც  მოიფიქრო, ეს  უკვე  ტყუილი იქნება. 
- თქვენ  რა, მოიტყუეთ?-ვკითხე  გაბრაზებულმაც და  გაოგნებულმაც.  
- ეს  კომისიამ  არკვიოს!-იყო პასუხი  ქალისა, რომელიც   სკოლის  დირექტორობას აპირებდა, რომელსაც სურდა   ეხელმძღვანელა  სასკოლო  საზოგადოებისთვის.         ვეჭვობ, კომისიას ეს გაერკვია. 
        ამ  შემთხვევამ  გამახსენა    შპარგალკა  და  შპარგალკის  იმედზე  მცხოვრები  ადამიანები.  ისინი  არსად  არა  წასულან, ისინი  აქ  არიან, ჩვენ  გვერდით, წარმატებით  იტყუებიან. 

воскресенье, 17 ноября 2013 г.

ყველაფერზე მეტი, ყველაფერზე მნიშვნელოვანი

             ამქვეყნად   ყველაზე  რთული   ადამიანად  დარჩენაა.  ის    ბიოლოგიურ  მოცემულობაზე   უფრო  მორალური  ვალდებულება  და  ზოგს  მხოლოდ  ჰგონია, რომ  შეუძლია  თავს  ასე  უწოდოს. ზოგი  კი  არა,  ყველა  ასე  ფიქრობს. არადა, მხოლოდ  სიტუაცია  წარმოაჩენს  ხარ  თუ  მხოლოდ  გგონია, რომ  ხარ.           ბედის  ირონიით  აფხაზეთის  ომის  დაცემის  დროს   სოხუმში  მოვხვდი. ძველი   რაიონის  ერთ-ერთ  ცხრასართულიან  კორპუსში  სულ  რამდენიმე  ოჯახი  იყო  ჩარჩენილი. პირველი ,,ჩისტკა"  აფხაზებმა   და  კაზაკებმა  ჩაატარეს.  მთელი  უბნის  ჩარჩენილები  ჩვენს  კორპუსთან   მოიყვანეს. გაგვამწკრივეს. კაზაკი  სათითაოდ  აშტერდებოდა  სახეზე  და  თუ  ქართველად   მიიჩნევდა,  მეორე, განწირულთა  მწკრივში  აყენებდა. ზუსტად ისე, ნაცისტების   შესახებ ფილმში  რომაა, მაგრამ მაშინ  ასოციაციებისთვის  ნაკლებად  მცხელოდა  და  ერთადერთი,  ვისზეც   ვფიქრობდი, დედაჩემი  იყო.  ცხადად  ვხედავდი  ჩემს   ლოდინში  ჭიშკართან  მკვდარს,  რადგან   ჩემს  დაბრუნებამდე    სახლში  რომ  არ  შევიდოდა     და    აქედან  მე  რომ     ვერ  გავაღწევდი,    აშკარა  გახლდათ.

 

 ამ  მწკრივში    იდგა   ბედის  კიდევ  ერთი  ირონიით  ჩემი  კარგი   ნაცნობი, დედით  რუსი  და  მამით  ქართველი  სანია.  სანიას  მამიდა,  ციალა  ბიცო,  ჩემ  გვერდით  ცხოვრობდა  და  ყოველ  ზაფხულს  არდადეგებზე  მასთან  ჩამოსულს,  რა  თქმა  უნდა,  ხშირად  ვხვდებოდი. მერე  აღმოჩნდა, რომ  ერთ  კორპუსში  ვცოვრობდით.  დიდი  სალამ-ქალამი  მერეც  არ  გვქონია.  სანიამ   სულ  რამდენიმე სიტყვა  იცოდა  ქართულად  და  იმ  რამდენიმესაც  არ  ამბობდა   არასდროს   შეგნებითა  და  შეხედულებით  რუსი.            ამ  მწკრივში  აღმოჩნდა  ისიც  დედ-მამასა  და  დასთან  ერთად,  რომლებიც,  როგორც  რუსები,  ეგრევე   გაათავისუფლეს.  მათთვის  არ  უკითხავთ   ტი  კტო?   ისედაც  აშკარა  იყო,  ფიზიონომიაზე  ეტყობოდათ   ეროვნება.   სანია  არ  დაიძრა. - Eй,  ты,  русский,   не  слышиш  вон  от  сюда!"- დაუყვირა  კაზაკმა.და  აქ  მოხდა,  რასაც   არავინ  ელოდა,  სანიასგან   მით  უფრო.-  Я не  русский  я  грузин! -ისე  ხმამაღლა,  ისე  ამაყად  თქვა, მთელი  აფხაზობა  და  კაზაკობა  მის  წინ  მოგროვდა.    ცხოვრებაში  არ  დამავიწყდება  არც  მისი  მშვიდი და  მტკიცე  ხმა,  არც  მისი  ბრაზიანი  გამომეტყველება,  არც  მისი  დაჭიმული  პოზა.  ყველა  როგორც  შეეძლო  ისე  ცდილობდა  თავის  გადარჩენას.  ზოგმა  ბერძენი  ვარო,  ზოგმა  სომხობა   დაიბრალა   და  ამას  რა  რჯიდა,  გადარჩენილი  დასახვრეტთა  გვერდით  რომ  დგებოდა.  რაღა  იმ  სიტუაციაში   დაუძახა  ჯიშმა  და  სისხლმა,  ერთი  ქართველი  ძმაკაციც  არ  ჰყოლია  არასდროს.  ყველაფერს  დავაბრალებდი  სანიას  მანამდე, მხოლოდ... ვაჟკაცობას - არა. რა  იყო  ეს,  თანაგრძნობა,  პროტესტი  ომს  თუ   სხვა    მეტაფიზიკური  რამ, ნამდვილად  არ  ვიცი. მაშინ  და  მერეც  დიდხანს  ვფიქრობდი  ამაზე. მწკრივში  განწირულთა    საცოდავ  სახეებზე  და  სანიას   წარმოუდგენელ   თავგანწირვაზე.
 
               წლები ყოველთვის  გადააფასებს  რაღაცებს. მაშინ  ასე  გეგონა, მაგრამ  მერე  აღმოჩნდა, რომ  მთლად  ისე  არ  ყოფილა.  ხუნდება  მოგონება. იშვიათად, პირვანდელი სიმძაფრით  აღიქვა  რამე.  მხოლოდ  ძალიან   დიდ  ტკივილს  ინახავს  ტვინი   სამუდამოდ  და  შეუცვლელად.  ასეთ  მოგონებები  ბლომად მაქვს  და  ერთ-ერთია მწკრივში  დგომა  და  სანიას  ამბავი.  ადამიანად  დარჩა  ეს  ბიჭი ბოლომდე.  ეს  კი  უფრო  რთულია, ვიდრე  ქართველობა,  აფხაზობა  ან  რუსობა.


пятница, 15 марта 2013 г.

ენდროსა და სიყვარულზე

      ქარია  გარეთ. ცივა  და  უამური  ამინდია. მარტია. დიდმარხვა  იწყება, აღდგომა   მოდის, მაგრამ  ეს ამბავი  ამაზე  არაა. ამბავი  სიყვარულზეა  და  ენდროზე. 

         შარშანწინდელ  ამბავს  ვიხსენებ.  წინასააღდგომო  დღეები   იყო.  ამ  დროს  ჩვენს    პატარა    ქალაქს     ციგნების  დიდი   ჯგუფი   სტუმრობს.   გრძელკაბიანი , გრძელსაყურეებიანი  ქალები     წითელი  ფხვნილით   სავსე   პლასტმასის  ვედროებით, პასკის  მოსართავი   ფხვნილით  და  სხვა  რამე-რუმეებით.  თიხის  ან    უზადოდ  გამოთლილი   ხის  კვერცხი- აფერისტი   თუ  გნებავთ,  სამ  ლარს  გადაიხდი  და   მოგართმევენ  მასაც.   ყოველთვის  გამოიძებნება   ამის   მსურველი ორი-სამი   ონავარიც,  ასე  რომ,     ქალბატონებს   დიდი  მუშტრობა  აქვთ.
     რადგან   ენდროსა   და  პასკის  ამბავი  მე  მევალება   ოჯახში, დავუყევი  ბორდიურზე  ჩამომსხდარ  ქალებს.  დავიბენი  სერიოზულად.  პლასტმასის  ვედროებში    კვასკვასა  წითლად  შეღებილი  კვერცხებიც  დევს  ფხვნილზე,   რეკლამისთვის.   რამ  დამაბნია  და..  ზოგი  ალისფერი  ფხვნილია, ზოგი  შავში  გადასული  შინდისფერი  და  ზოგიც  მოიისფრო. რომელი  იყო  შარშან  რომ  ვიყიდე  და  არ  გამომადგა,  ვერ  ვიხსენებ. დავდივარ   ვედროებს  შორის.  არც  ვუყურებ  სახეზე  გამყიდველებს. ნაწვიმარია,  ცივი,სუსხიანი  ქარი  ქრის.  გათოშილი  ვარ  და  მეჩქარება. 
    
 ,,ენდრო,ენდრო, მოდი  გოგო, იყიდე  ენდრო"..მკვეთრად არაქართული  აქცენტით  დამიძახა  ვიღაცამ. ღმერთო,  სად  გამიგია  ეს  ხმა,საიდან  მახსოვს  ეს    ბოხი  და  ხრინწიანი  ხმა? და  სანამ  მოვბრუნდი,  უკვე  ვიცოდი  ვინც  იყო . ,,ზინა,ზინა, ღმერთო  ჩემო,  ზინაა!"  დავუდექი   მოხუცს    წინ. ,, კი  ზინაა."  ვფიქრობ  ჩემთვის და  ხის  ყუთზე  მჯდარ   ქალს  ვათვალიერებ. როგორ  დაბერებულა?!  მოხუცს  ძალიან  გრძელი  ცხვირი, შავი,  ერთიანად  დანაოჭებული  სახე  და  ხელები  აქვს, სუსტი  და  წითლად  შეღებილი  თითებით  უფილტრო  სიგარეტს  ეწევა, როგორც მაშინ,  ორი  დიდი  ოქროს  ბურთი გრძელ  საყურედ,,, როგორც  მაშინ"-ვფიქრობ მე  ენაჩავარდნილი.  ,,როგორც  მაშინ"  კი  ოთხმოცდაათიან  წლებს  ნიშნავს.  როცა  სოხუმის  ერთ-ერთ  რაიონში,ძველს რომ  ეძახდნენ  იქაურები,  ახლობლის  კორპუსის  ირგვლივ  ციგნების  ბანაკი  ცხოვრობდა. ხშირად  ვსტუმრობდით  იმ  კორპუსს  და  ზინასაც  იქ  ვხედავდი.  მაშინაც  სუსტი,  გრძელცხვირა    და    მოხრილი  იყო,    ხელში  განუყრელი  უფილტროთი  და   ყურზე ოქროს  ბურთის საყურეებით. შფოთიანი   კერკულაის  და  ნუშკას  დედა.  სიგარეტებივით  დახვეული  ქაღალდები  ეწყო  პატარა  ყუთში  და  ერთ  მანეთად (მანეთად,  თუ  არ  ვცდები) მწვანე  თუთიყუში  ნისკარტით  ამოგიღებდა  ბედისა  და  იღბლის  ამბავს. კარტსაც  გაგიშლიდა და  ყავაშიც  ჩაგიხედავდა  თუ  ჭიქიანი  მიადგებოდი.  ჩემი  დიასახლისის  შვილები, როგორც  იქაურების  უმრავლესობა,   ძალიან  ახლობლობდნენ  ამ  ხალხთან. ზინა  ჩვენთანაც, ნოზაძის   ქუჩზე,  ე.წ.  ,,დეპოშნიკების"  კორპუსთან  მოდიოდა  საღამოობით,  ეზოში,  ნაძვებქვეშ  მკითხაობდა.  ხანაც  კერკულაის   ეძებდა.  კერკულაი  კი,  როგორც  გითხარით,  ძალიან  შფოთიანი  არსება გახლდათ  ჩემი  დიასახლისის  ვაჟთან,  რევაზთან,   მეგობრობდა.  ძალიან  საეჭვო  რაღაცებს   ავალებდა   ოხერი  რევაზი  კიდევ  უფრო  ოხერ  კერკულაის. მაგალითად,  ერთხელ   დაავალა  მამამისი   დაეშინებინა.  ჰოდა,  სამსახურიდან  თუ  შეყვარებულიდან   დაბრუნებილმა  შალიკომ  ჩვენი  კორპუსისკენ  რომ  ჩამოუხვია,  გამოუვარდა  კერკუ   ბასრი  დანით ,, ტი,სვოლოჩ,  ზაჩემ  მაიუ  ლუბიმუიუ  ნადიუ  ......, უბიუ, ზარეჟუ".  შევიდა  როლში  და  ბევრ-ბევრი   მსგავსი  სიტყვები  მოაყოლა.   ბოროტი  შვილები  მე-4  სართულის   აივნიდან    მხიარულად  უყურებდნენ  ამ  სცენას.  იმდენი  იშფოთა  ,,ნადიას  შეყვარებულმა", რომ  რევაზის  ,,ჩარევა" გახდა  საჭირო. ,, კაცო,  მე  ის  ნადია  პატიოსანი  ქალი მეგონა, კერკულაის რავა  ყვარობს? - ბურტყუნებდა  შინ  დაბრუნებული  შალიკო, შეშინებული , ღალატით  შეშფოთებული  და  გაფითრებულიც.  



      ყველაფერი  ეს   გამახსენა    ხრინწიანმა,  ბოხმა  ხმამ.  ჰოდა,  ვიდექი  იმ   სუსხიან  დღეს  მოხუცი  ქალის  წინ  და ისეთი  შეგრძნება  მქონდა, რომ  დრო  გაჩერდა, რომ  ისევ  იქ  ვარ,  ძველ  რაიონში.  ისევ  ზინამ  გამომაფხიზლა ,,что  смотришь? " ,,Зина, ты   Зина  да?  А где Нушка ? Как  Керкулай? " მივაყარე.  წამოხტა. რა  თქმა  უნდა,  ვერ  მიცნო.  სამაგიეროდ  ყველა  გაიხსენა, მათ  შორის  რევაზიც,  შალვაც, მეზობლებიც.  ზოგის  ამბები  ვიცოდი, ზოგის - არა. მერე  თავისიც  მითხრა. ამ  ჩია,  დალეულ  ქალსაც  ზუსტად  ის  ენატრებოდა, რაც  ჩვენ:ურთიერთობები . ყავაზე  რომ  დაპატიჟებდნენ, მერე  რომ  ჩაუხედავდა, ტყუილ-მართალით  რომ  გაამხიარულებდა.  ისიც  წამოსულა  სოხუმიდან, კერკუც, ნუშკა  გათხოვილა.( მაშინაც  დანიშნული  იყო). 
    გვისმენდნენ  სხვებიც, მოვგროვდით. აქეთ ციგნის  ქალები, იქიდან  ტაქსის  მძღოლები. მერე  ვიღაცმ  იკითხა,  ამას  თუ  იცნობდითო,  იმასო?
     ქარი  ჩადგა,  მაგრამ  გაწვიმდა.   სანამ  ვისაუბრებდით? აალაგეს  ქალებმა  ვედროები,  ცელოფნებით  გადაფარეს.  ენდროს  ეძებო? გაფაცურდა  ზინა.  საჭიროზე  მეტი   ჩამიყარა  პარკში.  ,,ბოგ  ზდაროვიაო"  ჩანთაში  ჩამიდო,   ორლარიანი  მიჭირავს  ხერხულად.  აშკარად  მეტისაა, მთელი  პარკი  მომცა  თითქმის.  ძლივს  მოუკრა  თავი. ,, ნე   ნადო, გოგო,  ნე  ნადოო“  თავის  დაჭკნარ, ენდროთი  შეღებილ  ხელებს  მიჭერს ხელზე.  მე  მაინც  ვიწევ.  
-ნე  ნადა ტებე  გავარიატ!-კატეგორიული ტონით  მეუბნება  უფრო  ახალგაზრდა,  ჩათქვირული  ქალი.   ნიკაპი  მიკანკალებს,  მაგრამ  არ  ვტირი. შემრცხვა   ნაცნობების.  ზინასთან  ჩახუტებაც  მომინდა, მაგრამ არ  ვაკეთებ,  ისევ  ნაცნობების  შემრცხვა.  ვდგავარ  ასე  უხერხულად  და  ჩემი  სირცხვილების  მრცხვენია.  ჩამოდგა   ავტობუსი .წავიდა ზინა  მოხრილი,  ძლივს  მიათრევს  ვედროს. კიდევ  კარგი,  იმდენს  მივხვდი,  დავწეოდი.  ავატანინე  ვედრო,მერე  მძღოლს  ფული  მივეცი,  მისი  და  მისი  ორი  მხლებელი  ქალის.  ,,აი,  აი, აიო“ იმ  გათქვირულმა.  მერე  კოხტად  დაკეცილი  და ძაფშემოხვეული  ქაღალდი  მომცა,  ენდროსთან  ერთად  ჩაყარეო. წავიდნენ,  გაქრნენ.

         ენდრო  ჩვენც  გვეყო  და  მეზობლებსაც. საოცრად  კვასკვსა  წითლად  შეიღება  კვერცხები.  აღარც  მახსოვს,  ასე  ლამაზად  ბოლოს  როდის  შევღებეთ. 
           შარშანაც  ველოდი   ზინას  ჩვენს  ქალაქში.  არ  მოვიდა.  ვიარე,  ვიკითხე, სხვა  ციგნები  იყვნენ.  არ  ვიცითო.  წავედი  მეზობელ  ქალაქში.  მთელი  დღე  დავდიოდი,  იქნებ  ვნახო-მეთქი.  ვერ  ვიპოვე. იმედია, წელს  მაინც  მოვა. თავს ვაჯერებ, რომ მოვა, მინდა, მოვიდეს.
     ეს  ამბავი და  ეს  სიყვარული   გამახსენა  დღევანდელმა  ქარმა  და  ამინდმა. სიყვარული სხვა  რაა?

воскресенье, 9 декабря 2012 г.

მოგონებები და მოლოდინები

   ეს  იყო  ძალიან  დიდი  ხნის  წინ, მაგრამ ისე  მახსოვს, თითქოს  გუშინ  მოხდა.
    დავიწყე  სკოლაში  მუშაობა. როგორც  გამოუცდელს  (ეს  ტერმინი   მანამ  შემრჩა,  სანამ  გამოცდილებმა არ  და  ვერ  ჩააბარეს  სასერტიფიკაციო  გამოცდა),  დაწყებითი  კლასი  მომცეს.  და  დაიწყო...
დღე პირველი, გაკვეთილი პირველი:

კანონიერები  და  უკანონოები

     გავერიე  მარაქაში  ანუ  ტირიფების  ჩრდილქვეშ მოჭორავე  მასწავლებლებში. ათვალირ-ჩათვალიერების  შემდეგ  დაინტერესდნენ   ვინა  ვარ,   რა  ვისწავლე?  პასუხის  პასუხად   ეს  მივიღე  ხმამაღლა  და  სულიად  მოურიდებლად:  ამან  რა   უნდა  ასწავლოს?
მეორემ-აბა,აბა, საიდან  მოათრიეს,დაიღუპა  სკოლა!
 არადა,  იქვე  ვდგავარ, განა  საჩუმათოდ  ამბობენ. სიკვდილამდე  გამახსენდება, მიუხედავად  იმისა,რომ  შემდეგში  ძალიან  მემადლიერებოდნენ  და  ბევრი  მოსაფერებელი  სიტყვები  მითხრეს როგორც  მათი შვილების და  შვილიშვილების მასწავლებელს. ბავშვებს  განსაკუთრებით   ვუყვარდი. დღემდე  მაქვს  მათთან  ურთიერთობა, მაგრამ  შემდეგ  ნათქვამმა,  ,,როგორ  შევცდით", ვერაფრით    გადაწონა  პირველი შეფასება- ,,ამან  რა  უნდა  ასწავლოს, დაიღუპა  სკოლა და  საიდან  მოათრიეს!"  
      ეს იყო     პირველი და  კარგი  გაკვეთილი, რადგან 
      ყოველთვის მახსოვდა  აგვისტოს  ის  დაწყევლილი  დღე   და   თვითონ  რომ  გავხდი  სამსხურში  სხვისი  მიმღები,    ვცდილობდი   მაქსიმალური კომფორტი  შემექმნა  ადამიანებისთვის. მაგრამ  ეს  იყო  შემდეგ. მანამდე    კიდევ  ბევრი  რამ  უნდა  მესწავლა იმ  სკოლაში. მანამდე უნდა  გამეგო, რომ  არსებობენ  ე.წ. ,,კანონიერი"  მასწავლებლები,ავტორიტეტები, რომელთა  ყოველი  სიტყვა  ჭეშმარიტებაა,  რომლებს  მუდმივად  უნდა  უხადო  მადლობა  პედსაბჭოებზე, რომელთაც  შეუძლიათ  გამანდგურებელი  შენიშვნა  მოგცეთ  და  თავსაც  ვერ  დაიცავთ,რადგან  თქვენ  ,,უკანონო" ხართ. თქვენ  ვინ  ხართ, რა  იცით, რა  გამოცდილება  გაქვთ? 
    სტატუსი ,,უკანონო" პირობითია  და ჩემნაირებს  გულისხმობდა  ანუ  ისეთებს, ვინც  არავის  პროტეჟე  არაა, ვინც  ახალგაზრდაა და  ვინც  მძაფრად  რეგირებს შეურაცხყოფაზე  და ვინც  სხვანაირად  ხედავს  ბევრ  რამეს.  
    რაა? რამე  იცით?  აგერ  ვართ  ჩვენ ,,კანონიერები". დაგესწრებით, შეგამოწმებთ  და  ნახავთ  რამდენ შენიშვნას  მოგცემთ!! 

ჩვენ  ყველაფერი  ვიცით, ვერასდროს გახდები  ჩვენისთანა!

    პათოსი, რომელსაც  მუდმივად     ამკვიდრებდნენ  ყოვლისმცოდნეები.  
    მაგალითად: იყო  ესეთი  ამბავი, ფილოლოგთა ერთ-ერთ  რაიონულ  შეკრებაზე  ერთ-ერთმა ,,კანონიერმა" დასვა  კითხვა: ხომ  ვერ  ამიხსნით,  რა  არის ,,ომნიბუსი?"(ეტყობა  გალაკტიონის  პოეზია  ჰქონდა  ასახსნელი). იყო  რამდენიმე  ვერსია(?!!) და  ჩემს პასუხზე  ხმამაღლა  და  სახალხოდ  ავტორიტეტმა   მითხრა: დედი, არ  გეწყინოს, ქალბატონ  .....სი  უფრო  მჯერა, რადგან  ის  პირველი  კატეგორიის  მასწავლებელია, შენ  კი  მეორე.  შენ  ჯერ  კიდევ  ბევრი  უნდა  ისწავლო, რომ  ჩვენ  გაგვიტოლდე!ზუსტად  ასე  თქვა ,,ჩვენ  რომ  გაგვიტოლდე".
ოცდაათამდე  მასწავლებელი  ესწრებოდა  იმ  რაიონულ  შეკრებას  და  ყველა  კანონიერი. ყველა  საკუთარ  უპირატესობაში  და  უგანათლებულესობაში  მტკიცედ  დარწმუნებული. 
    მომავალში  ვერც  ერთი  ვერ  ჩააბარებს  არც  ისე  საშინელ  სასერტიფიკაციოს. რამდენიმე  მცდელობის  მიუხედავად. მაგრამ  ეს  იქნება  მომავალში.

     არასპეციალისტი  და  ცრემლები
    შემიძლია  დავიკვეხნო, რომ  საქართველოს  განათლების  სამინისტროს  ყველა  გადაწყვეტილება    საკუთარ  ტყავზე  გამოვცადე. მაგალითად, შეიკვეცოს  კლასი? აუცილებლად  ჩემი. რატომ?  იმიტომ, რომ ფილოლოგი  ვარ  და  დაწყებითს  ვასწავლი, არასპეციალისტი ვარ. მერე  რა, სხვები  უფრო  არასპეციალისტები  რომ  არიან, ვთქვათ, ტორფის  ტექნოლოგი  ან სხვა. მე  უფრო   არასპეციალისტი  ვარ.  ეს  სამინისტრო  კი  მუდმივად  ჯიბრში  მედგა  და  ხან  საათებს  ამცირებდა, ხან  კლასებს  ამსხვილებდა.  მოკლედ, ზრუნავდა, არ გამთენებოდა  უცრემლოდ სექტემბერი.   

კატეგორია  და  ვნებები

    ეს იყო  პირველი  მცდელობა  შეემოწმებინათ  მასწავლებელთა  თეორიული  ცოდნა ტესტების  სახით. ვერ  ვიტყვი,   არ  გამიხარდა-მეთქი. რას  ამბობთ, მეძლევა  შესაძლებლობა, დავამტკიცო  სამსახურის  ღირსი  რომ  ვარ.
ეტაპი  პირველი: სკოლა  შიდა  შემოწმების   შედეგად არკვევს,  რომელი  კატეგორია  გეკუთვნის. ტესტირებით  კი  შეგიძლია  შეიცვალო,აწიო ან  დაწიო.  სკოლაში  კიდევ  შეხულებისამებრ  ანიჭებენ  ამ ოხერ  კატეგორიებს  და კიდევ  უფრო  ოხერ  ქულებს. არანაირი  პროტესტი  არ  მოსულა. რაც  უფრო  მეტად  აპროტესტებ, მით  უფრო  რწმუნდებიან,  ნაკლები   ქულა  უნდა  მოეცათ. შემოწმების  უფლება  კი  აქვს  ყველას, უფრო  სწორად  დირექციასთან  ყველა  დაახლოებულს. მაგალითად, ვეკითხები  მორიგ  შემმოწმებელს:
- კი , მაგრამ...  შენ  რომ  კომისიაში არ  ხარ?
- ნუ, დირექტორს  არ  სცალია  და  მე  გამომგზავნა.ხომ  იცი,როგორ მენდობა.  ეჭვი  არ შეგეპაროს, ობიექტურად  შეგაფასებ.
   გონივრული  ეჭვის  გამო  იმ  ქალბატონს მოუწია  გაბრუნება.  სანაცვლოდ, დამამუშავეს  კრებაზე  და თანამშრომლობაზე  უარისთვის   დავისაჯე  ნაკლები  ქულით. ჯანდაბას, ავწევ  ტესტირებაზე! ვინ  გაგახარა? საერთოდ  არ  დამიშვეს. მოტივი, სხვის  ნაცვლად  მუშაობ,დროებითი  ხარ! იმავე  სკოლაში  უკვე  მაღალ  კალასებს  ვასწავლი  უკვე  2  წელია, მაგრამ  მაინც  სხვის  ნაცვლად  მქვია. მერე  რაა, რომ  ის  სხვა  საზღვარგარეთაა  წასული  პირადი  პრობლემების  მოსაგვარებლად. მერე  რაა, რომ  კანონი  ჩემს  მხარესაა.  არც  ტესტირებაზე  დამიშვეს და კიდევ  ორი  წლის  მერე  რომ  ჩამოვიდა  პირადპრობლემამოგვარებული,  საერთოდ  მიშვებდნენ  სკოლიდან. ,,საიდანაც  მობრძანდა, იქით  მიბრძანდეს"   არგუმენტით. ჩემმა  პრინციპულობამ  ის  სიკეთე მომიტანა, რომ  მთლად  არ(ვერ)  გამიშვეს, მაგრამ   დამტოვეს ერთი  კლასის  ამარა. კიდევ  დიდხანს  მესმოდა, რომ  ზოგიერთს  ოჯახი  ჰყავდა  და  ამიტომ  ეკუთვნოდა (!) საათები. მე-არა.

ამასობაში...

  ამასობაში  წლები  გავიდა. საუკეთესო  წლები. ახლა  უკვე აღარ  ვიყავი  მარტო. ყველა  ჩემ  შემდეგ მოსულმა  იგივე  ბედი  გაიზიარა.  ახლა  ,,უკანონოები" ,,კანონიერებს" უსამართლობაზეც  უთითებდნენ.  მერე  დაიწყო  გამოცდები.  დავირაზმეთ  და  ვიარეთ  ტრენინგებზე, დავხარჯეთ  დრო, ფული, ენერგია.  წარმატებით ვაბარეთ  ყველა  გამოცდა. დირექტორობიდან  დაწყებული  სასერტიფიკაციომდე.  კანონიერებმა-ვერა. 
   2012-2013 სასწავლო  წლის  სექტემბერი  იყო  ჩემს  ცხოვრებაში  და  სკოლაში  ხანგრძლივი მუშაობის  შემდეგ  პირველი, როცა ულაპარკოდ  მომცეს  სრული  დატვირთვა  საგანში. ისიც  იმიტომ, რომ  სულზე  მომისწრო    ბრძანებამ  სერტიფიცირებულები  დაეკმაყოფილებინათ  პირველ  რიგში. ყველა  დარწმუნდა  თავის  შესაძლებლობებში  და  თუმცა  ჩვენს  სკოლას  არ  შეხებია  ცვლილება  არც  მენეჯმენტში,  არც  მატერიალური  თვალსაზრისით, ადამიანური  ურთიერთობები  დალაგდა. კვლევებსაც  ვატარებთ, პროექტებსაც,  ვთანამშრომლობთ და  ერთმანეთსაც  ვეხმარებით, შეძლებისდაგვარად. გრანტიც მოვიპოვეთ.
ნაბიჯი  წინ  თუ  ნაბიჯი  უკან?
       
        რატომ  ვიხსენებ   ამბებს, რომლებიც  არ  მიყვარს. განა იმიტომ , რომ   გამონაკლისი    ვიყავი  ან  განსაკუთრებულად  მჩაგრავდნენ და ა.შ.   მაშინ  მეტნაკლებად  ერთნაირი  სიტუაცია  იყო  ყველგან  და  ჩემნაირებიც  ბლომად  იყვნენ.
     როგორ  ფიქრობთ, იმავე  ადამიანებს  რომ  ჰქონოდათ  უფლება  ვინმესთვის  სერტიფიკატის  მინიჭებისა, ყველაზე  მკაცრი  კრიტერიუმებისა  და  თვალყურდევნების  პირობებშიც, მე  და ჩემი  მეგობრები  მოვიპოვებდით  მასწავლებლობის  უფლებას? დარწმუნებული  ბრძანდებოდეთ - ვერა, ვერ  მოვიპოვებდით.  
   დიახ, ნამდვილად, ტესტი  ვერ  განსაზღვრავს  მასწავლებლის  პრაქიკულ  უნარებს. ხანდახან  სერტიფიცირებული    სრულიად  უვარგისი პედაგოგია  და  პირიქით,  ვიცნობ  კარგ, მაგრამ  არასერტიფიცირებულ მასწავლებელსაც.
  იქნებ,  ჯერ  ჩამოყალიბდეს  სამინისტრო,  როგორ  და  რაში  გამოსცადოს  ხალხი   და მერე  ჩაატაროს, თორემ  მუდმივად  სტრესი  და  მოლოდინის  რეჟიმში  ცხოვრება   არა მგონია  სასიკეთოდ  წაადგეს  სკოლას. 
  ამიტომ გამიჩნდა კითხვები   ახალი სტანდარტების მიმართ:  
1. ვინ  იქნება  შემფასებელი?
2. შეეხება  თუ  არა  ეს  უკვე  სერტიფიცირებულებს?
3.რამდენად  წაადგება  სისტემას  თუ ყოველმა  ახალმა  მინისტრმა  ჩათვალა, მხოლოდ  მის  დროს  და  მისი შეფასების  კრიტერიუმებია უტყუარი  და  უცდომელი?
4. რამდენად  იქნება  სუბიექტივიზმისგან  დაცული  მასწავლებელი,თუ   ვიღაცის  დასკვნაზე  იქნება  დამოკიდებული?
5. რა  რესურსი  აქვს  ამ  ეტაპზე  სამინისტროს  ამოწმოს საქართველოს  2200   საჯარო  და 200-მდე  კერძო  სკოლის  ყველა  მასწავლებელი?
    იქნება კი  ეს  ნაბიჯი  წინ?   თორემ  ჩვენ  არც  ახალი  კრიტერიუმების  გვეშინია.  
   როგორც  ამბობენ, ,,რაც  არ  გკლავს, მხოლოდ გაძლიერებს".




понедельник, 19 ноября 2012 г.

ლაშქრობა



     რა  არის  გაკვეთილის  გაცდენაზე  საამო  მოსწავლისთვის?  ამ  რიტორიკული  კთხვაზე  ერთი  პასუხი  აქვს  მსოფლიოს  მოსწავლეთა სრულ  უმრავლესობას-გაკვეთილის  გაცდენაზე  საამო  შეიძლება  იყოს  მხოლოდ გაკვეთილების  გაცდენა.  თუ ეს   სიამოვნება  ექსკურსია-ლაშქრობის  მიზნით  ხდება, დიიდხანს  შეიძლება  ბედნიერების  განცდამ  არ  დაგტოვოს. ხანდახან  მთელ  ცხოვრებას  გიხალისებს    ის   მშვენიერი  დღე.  ვიცით, ეს  ყველაფერი  ვიცით,ძვირფასო  მოსწავლეებო.  ყველანი  ბავშვობიდან  მოვდივართო- ბიძია  ეკზიუპერმა  და  ჩვენს  ბავშვობასაც ალამაზებენ  მსგავსი  დღეები.  
    მოკლედ, თავი  რომ  არ  შეგაწყინოთ, გადავწყვიტეთ  ლაშქრობა  ერთ  ახლო, ლამაზ  ადგილას.


 ჩემდა  სამარცხვინოდ  უნდა  ვაღიარო, რომ  მთა-თუშეთ-ხევსურეთ-მესხეთ-სვანეთ  მოვლილს  ჩემივე  სახლიდან  10  კოლომეტრში  არსებული  ბუნების  საოცრება არ  მინახავს. ბავშვების  წყალობით  დავრწმუნდი  ახლობლების  საზაფხულო  აკვიატების  სისწორეში(დაცხება  თუ  არა, აქ    მოექანებიან)  და  დავიფიცე, რომ  ზაფხულში  აქ  კარავს  დავცემ. 

        მე-9-მე-12  კლასები  გავერთიანდით, შევტანხმდით  მარშრუტზე, რა  გვჭირდებოდა  და  რა  არა. ლელამ, მე-12  კლასელთა  ,,დედამ",  ითავა  ეგ  ამბავი.  მე  ტექნიკური  მხარეები   მოვაწესრიგე, დირექტორის   დარწმუნება   და  მსგავსი  არცთუ  იოლი  საქმეები.  გადაწყდა, მივდივართ  ხვალ, უეჭველი! ნოემბრის  თბილი,  მზიანი  დღეები   გაავდრებას  არ  აპირებდა, amiundi.ge-ც  თბილ  დღეს  გვპირდებოდა. მაგრამ  ცუდად  გვეხუმრა  ბუნება. საღამოს  დასცხო  კოკისპირულმა, მთელი  ღამე  წვიმდა. ლელა  ყოველ  ნახევარ  საათში  მირეკავდა, რა  ვქნათო. მაგრამ  რადგან   შეთანხმებულები  ვიყავით, ჯანდაბას, დავსველდეთ, რაც  იქნება, იქნება-მეთქი  და  აღფრთოვანებული  დამეთანხმა  ეს  ფრიად  გაწონასწორებული  და  დინჯი  ადამიანი.  მართალი  გითხრათ, ველოდი, რომ  გადამათქმევინებდა  და  ხვეწნის  შემდეგ  დანებებასაც  ვგეგმავდი, მაგრამ  ნურას   უკაცრავად! წავედით  მოკლედ.




ეს  ლელაა.  

ხომ  ვთქვი,  ბუნება  გვეხუმრა-მეთქი.  დილა  გათენდა  მშვენიერი.,,რა  დილა თენდება,  სიმღერა  მინდება"-აი  ასეთი.

ავიბარგეთ, ჩავიბარგეთ  სოფელ  პირველ  მაისამდე.  უცნაური  და  კომუნისტური  სახლი  კი  ჰქვია, მაგრამ  სოფელი  არის  მშვენიერი  და   არც  ისე  შორს.  უნდა  გვენახა  მდინარე  მუნჩიას  კანიონი, შვინდის  და    ბზის  უნიკალური    ტყე, ჩხაიას  ჩანჩქერი, აქეთობისას ტაძრის ნაშთი,რომელსაც აია სოფიას   უწოდებენ  ხობელები, გვემღერა, გვეთამაშა, დაგვენთო  კოცონი  და  ათასი  მსგავსი  სალაშქრო  საქმე   მოგველია.




  ახლა  მდინარე  მუნჩიაზე  ორიოდე  რამ:  სათავეს  ურთის  მთის  კალთაზე იღებს, საკმაოდ  წყალუხვია.საზრდოობს  ნაწრეტი,წვიმის  და  მიწისქვეშა  წყლებითაც.  ჩაედინება  მდინარე  ჭურიაში .




მხოლოდ  მუნჩიას  ეტყობოდა  წუხანდელი  კოკისპირული. ამინდი  მართლაც  სანაქებო, თბილი.

    რაზე  საუბრობენ  მასწავლებლები  თავისუფალ  დროს? სწორია-მოსწავლეებზე. შევყევით  მე  და  ლელა  და  გაიჭრნენ  ბავშვები  წინ.  მიხვეულ-მოხვეულში  ვერ ვხედავთ,მაგრამ  სიცილი  და  სიმღერა  გვესმის, ესე იგი, ყველაფერი  კარგადაა, მშვიდად    ვართ. მივადექით  კლდეს. არც თუ ისე  მაღალს, მაგრამ  საკმაოდ  დამღლელს. რაღას  ვიზამდით, ავუყევით.


 მოვექეცით  წვერზე,  გადმოვიხედეთ   ვალმოხდილებმა და...  დგანან ჩვენი  ბავშვები  კლდის  ძირას  და იცინიან. თუუურმეეე... ვიწრო  ბილიკი  და  აუქცევ  გვერდს. იცოდნენ  და  არ  გვითხრეს. რაღას  ვიზამდით, დავიწყეთ  დაშვება,  რაც  ასვლაზე  რთული  აღმოჩნდა, რადგან  ნაშალი  კირქვა მიწა  გვეცლებოდა  ფეხქვეშ. სიამაყით  აღვნიშნავ,  რომ  მაშველი  დასჭირდა  ლელას!! 








ეს  გიორგია, ლელას   მშველელი


ამ  სურათს  კი  ამაყი  ალპინისტები  ჰქვია







ჩავედით  ჩანჩქერამდე.  მდინარე  მუნჩია    ვიწრო  ხეობაში  წყალვარდნილს  ქმნის. ირგვლივ  რცხილა-წიფლით  შემოჯარულ  პატარა ჩანჩქერთან   მზე  ვერ  აღწევს, რის  გამოც  ნამდვილი  სამოთხეა  ზაფხულის  ხვატში  და  იდეალური  საბანაო  ადგილი.

 ეს  კი  კახაა.  როგორ  აძვრა  მანდ,ცოცხალი  თავით  არ  გაამხილა.


მიუხედავად  იმისა, რომ  ნაწვიმარი  იყო  და  მდინარეც  ამღვრეული, ჩანჩქერთან  წყალი  იყო  კამკამა  და  იმდენი  ლიფსიტა  დაცურავდა, ხელითაც  დაიჭერდა  მონდომებული  კაცი. ოღონდ  შოთიკომ  ბაყაყის  დაჭერა  არჩია  და  ჩვენს  დასაშინებლად. მანამდე  მოზრდილი  კალია  იპოვა  სადღაც  და  დააწიოკა  გოგონები.

 მე  პირადად, კალიის  კი  არა,  მისი  შორეული  წინაპრის, არქეოპტერიქსისაც  არ  მეშინია  და  სულერთია   განწყობა  რომ  შეგვატყო  მე  და  ლელას,  მერე გადაწყვიტა  ბაყაყის  ექსპერიმენტის  ჩატარება. 

ჩვენ  ვერა, მაგრამ  საცოდავ  ამფიბიას   ნამდვილად  გაუხეთქა  გული  და კატეგორიულად  მოვითხოვეთ  მისი  გათავისუფლება. 

სულ  ტყუილად  ინერვიულა  ბაყაყუნამ.არაა  ცუდი    და  მწვალებელი   კაცი  შოთო.











ავუყევით  მაღლა  მდინარეს.  გავედით ულამაზეს  მდელოზე,  ირგვლივ  ბზისა  და  შინდის  ტყე  -  შემოდგომის  ფერებით.  ხუთი  კილომეტრის  გავლისა  და   არც თუ  ისე იოლი  კლდის  გადავლის შემდეგ  მე  გამოვიყურებოდი  ასე:


ლელა   ასე:




ბავშვები  ასე:





















ეს  სკოლიდან  გვირეკავენ  და  გვეკითხებიან სად  და  როგორ  ვართ:



             


ეს  მეგია  და  მასზე  გადმოფრქვეული  ნათება. ასე  აღიქვა  ჩვენმა  ფოტოაპარატმა  მზის  ულტრაიისფერი   გამოსხივება.  ძალიან  საინტერესო  ფოტო  მგონია, პირადად.







ცოტა  დავისვენეთ  და  დავადექით  გზას  ხობის  აია   სოფიასკენ.  

     ცოდვა  გამხელილი  ჯობია  და  მე  ლა  ლელა  უკვე  ვნატრობდით  წვიმას.  ძალიან  დავიღალეთ  და  ბავშვებსაც  აღარ  ეტყობოდათ  დიდი  რიხი.  ავუყევით ორკილომეტრიან  აღმართს.    ისინი  სირბილით, ჩვენ-ოხვრით.   გავიხედეთ, ზის  ირაკლი, მოლაშქრეებში  ყველაზე  მძიმეწონიანი  და  გონებამახვილიც.   დაგვინახა  და  მორთო :,,ბავშვებო, ცუდადაა  ლელა, ჩა-მო-დიიით!" (ლელა  მისი  კლასის  ,,დედაა", მე   ,,ექსდედა"). გავიხედეთ,  ჩამორბიან  კისრისტეხით.

     დავბანაკდით  აქვე.  დავანთეთ  კოცონი.  მეგიმ  ითავა  ეს  ამბავი  და  ძალიან  იყოჩაღა. 


ირბინა, ირბინა  კახამ  და  ...


გზამ  შინისაკენ  ბონდის  ხიდზე  გადაიარა



ღამდება  უკვე.  მავთულზე   შემომსხდარ   მერცხლებს  ხომ   ჰგვანან?



აქ    საძაგლები  ხიდს  არყევენ  და  ლელა  ძლივს  ინარჩუნებს  წონასწორობას. პრინციპულად  არ  დავდებ  ჩემი  ისტორიული  მალაყის  ფოტოს.

   მოკლედ, ძალიან   დავიღალეთ,  მაგრამ   დღე  იყო  მშვენიერი,  საინტერესო. 
   ველოდებით  გამოზაფხულებას.  შეგულებული  გვაქვს ახალი  მარშრუტი. 
  მომავალ   ლაშქრობამდე!


четверг, 23 августа 2012 г.

ურეკი

       საქმე  გახლდათ  ასე:  ავცდით  მე  და  ჩემი  მეგობრები  ერთმანეთს  დროსა  და  სივრცეში, ზღვაზე   წასვლა  კი  ძლიერ  მინდოდა,თან  შვებულებაც  მეწურებოდა  და მივიღე  გადასარევი  გადაწყვეტილება- წავსულიყავი მარტო. მტკიცედ  დავთქვი:  

1. წავიდე ურეკში;

2. არავითარ  შემთხვევაში  არ    მივიღო  ნელიკოს  მიპატიჟება(  დიასახლისია),მოვძებნო  მყუდრო, კომფორტული  სასტუმრო;

3.  არ  ვათუხთუხო  საჭმლები კი  არა  და ...  დღეში  ერთხელ, მსუბუქად, სალათაზე  გადავიდე;

4. ყოველ დილით  6-ზე(ნამეტანია) 7-ზე(ოოოუუ!) 8-ზე (უეჭველი )  წამოვხტე  და  ვირბინო  პლაჟზე  მინიმუმ  1  საათი;
5.  დავისვენო  პესიონერივით, წყნარად, მშვიდად!

6.  გავხდე, გავხდე, გავხდე!

     თუ  გავითვალისწინებთ     კულინარიაში  ჩემს  სრულ  უნიჭობასა  და  სიზარმაცეს, ასევე, ხსენებულ  ქალბატონთან  ურთიერთობის  პრაქტიკას,   პუნქტი  #1-ის, #2-ის   #3-ის პირველი ნაწილის (ჭამა  მიყვარს   და  მთლად  ბალახობა  არ  გამომივიდოდა  ) და #5-ის   შესრულება  ეჭვს  არ  იწვევდა.  აი,  პუნქტი #4 და  #6  კი  იყო  საძნელო, კვლავაც და   კვლავაც  ხსენებული  სიზარმაცის  გამო.
 დიდხანს  არც  მიფიქრია და  ძალიანაც  კარგად  მოვიქეცი. აბარგებიდან 40 წუთში  ფოთში  ვიყავი, იქიდან  ურეკამდე  კი  სულ  რაღაც  18 კილომეტრია. გზა  კარგი, ,,მარშუტკა"და  ხალისიანი  მძღოლი-უკეთესი. მაგრამ  ,,კაცი  ბჭობდა  და  ღმერთი  იცინოდაო"  ამის  პირველმა მთქმელმა  ალბათ  წინასწარმეტყველური  ალღოთი  იცოდა   ჩემი  და  ნელიკოს  ,,საკურორტო  რომანის" შესახებ  და  თხზა  ანდაზა  იგი.  ამაზე  ცოტა  ქვემოთ.  ახლა  ურეკზე.
       ურეკი  ზღვისპირა  დაბაა,  მაგნიტური  ველის  შემცველი ქვიშიანი  პლაჟით  და  სუფთა  ზღვით.

     ეს მაგნიტური  ქვიშა  სასიკეთოდ  მოქმედებს  ბევრ ავადმყოფობაზე,  განსაკუთრებით  კარგია  პატარებისთვის, ამიტომ   აქ  თითო  დამსვენებელზე  მინიმუმ  ორი  ბავშვი  მოდის!
    კი, ურეკი  ნამდვილად  საოჯახო  კურორტია. აქ  საქართველოს  ყველა  კუთხიდან კი  არა  და  კავკასიის  ყველა  ქვეყნის  ყველა  კუთხიდან  ჩამოჰყავთ ბავშვები  და  ფლავენ  მის ადგილობრივების  მიერ   მაგნეტოდ  წოდებულ  ქვიშაში,  დედაბუნების  სასწაულით  რომ  გაჟღინთონ  ნორჩი  სხეულები  და  არა   მარტო  მათი.  ამიტომ,  აქ   იხილავთ თითქმის  ყველა  კავკასიურ  ენაზე  ამეტყველებულ  დედიკო-მამიკოებს  და  არც თუ ისე  იშვიათად   პრეისტორიულ  ,,კუპალნიკებში"  გამოკვართულ ბებია-ბაბუებსაც.  განსაკუთრებით   მრავლად  არიან  დამსვენებლები    მეზობელი  სომხეთიდან.


   ერთი  კარგი  ჯვარი  და ერთი პატრული  ხომ  უნდა  იყოს  პლაჟზე,  კი  უნდა  იყოს!  ჰოდა  არის! ეს ჯვარი


ეს  კი  პატრული. 

         სასწრაფო  დახმარებაც  სადღაც  აქვეა. საშველი  ნელიკოს  მდგმურ  ლევანის  გარდა  არც  არავინ  მინახავს  და ვერაფერს  ვიტყვი  მათ  ოპერატიულობასა  და  გულისხმიერობაზე.  ლევანს  წყალქვეშ  ძალიან  მონდომებული  ვირაჟისას  ქვიშა  ჩაეყარა  თვალში     და  სასწრაფოდ  სასწრაფოსკენ  გაქცეულს  ექიმმა   პირველადი  დახმარებისთვის  შეკვეთილში  ურჩია  წასვლა.  საბედნიეროდ  არ  დასჭირდა, 40 თეთრიანი  ლევომიცეტინის  ხსნარით  ქვიშის  მარცვალი  წარმატებით  ამოვურეცხეთ  თვალიდან. ამოვურეცხეთ რა,  თვითონ  უშველა  თავს. ჩვენ    დავაკვალიანეთ,რითი  ეშველა.  რატომ  დაეზარა  ეს  ამბავი  იმ  ექიმს, ვერ  გეტყვით  ვერაფრით.  არ ევასა  ჩვენი  კაზანოვას  ბიძაშვილი  აშკარად.

        განსაკუთრებით  ლამაზია  ურეკის  ზღვისპირა  ფიჭვნარი,სადაც  გაუსაძლის  სიცხეშიც კი  სასიამოვნოდ  გრილა  ბრიზის  წყალობით.  შაბათ-კვირას  მანქანებით ივსება იქურობა  და  არც  სხვა  დღეებშია  სიხალვათე.

      

          მათი  წასვლის  შემდეგ  ზღვიდან  მობერილი ნიავი  ნება-ნება  დააფრიალებს   ერთჯერად  პარკებს, ქაღალდის ხელსახოცებს. მინდორი  კი  სავსეა  დაცლილი  ბოთლებით,  მენიუს  ნამუსრევით. აბა, რა! ,,უკან  რჩეს  კვალი,  განათლებული!"



































     ბუნგალოს  გვერდით  მაშველების  კოშკია. მაშველებს  სკუტერიც  ჰყავთ  და უფრო  იმით      დაქრიან. პირადად მე ისინი  ზღვის  მზვერავად კოშკზე  ასული     არ  მინახავს.  ან  რა  დაზვერვა  უნდა,  შტორმი  და  გრიგალი  აქ  არ  იცის, კატრანი  კი  მოდელირებული  ზვიგენი  უფროა  და  არც  ნაპირთან   ტრიალი  უყვარს  მაინცდამაინც.  ასე  რომ, მაშველებს, მადლობა  ღმერთს,  საქმე  ცოტა  ჰქონდათ. ჩვენი  იქ  ყოფნის  განმავლობაში  მაინც.  ერთ  მათგანს  ვიცნობდი კიდევაც.   ბობ  მარლის  ვეძახდით ხვეული  თმებისა  და  კანის  ფერის  გამო . თავიდან  კი  გააპროტესტა, მაგრამ  მერე შეიფერა.  შარშანდელ  ამბავს  ვყვები.  წელს  ვერ  ვნახე.  ცოლი  შეურთავს  და წასულა  ამ  მშვენიერი  დაბიდან.  თუ ხშირად  დაისვენებთ  ერთსა  და იმავე ადგილას, მსგავს  ინფორმაციას  ხალისით მოგაწვდიან  ძველი  ნაცნობები: მაღაზიის  გამყიდვლები,  მეზობლები  და  ა.შ.


      პლაჟს  ყოველ  დილით  ალაგებენ.   #3  ტერიტორიას  განაგებს  დასუფთავების  კაცი  ომარა  და  კიდევ  ერთი, კვადროციკლით, რომელმაც  ცოცხალი  თავით  არ ისურვა  სურათის  გადაღება. ომარა   კი  პოზიორობდა  სიამოვნებით  და  ფრიად  აღფრთოვანდა  ინტერნეტში  მოხვედრის  პერსპექტივით, მაგრამ,  სამწუხაროდ,  ნეტკაფეში  მოკლეს ჩემი  ფოტოაპარატის  ჩიპი  და  ზედ  ფლეშკაც  მიმიყოლეს.  ასე   რომ,  დავრჩი   ომარასთან  პირშავად.

     კი  ალაგებენ, მაგრამ ყოველი თუ  არა  ყოველი  მე-2  დამსვენებელი  თავს  ვალდებულად  თვლის  საქმე  არ  გამოულიოს  დასუფთავების  ხალხს.   აჰ,  ვერ  ისწავლა  ხალხმა  მიზანში  სროლა!  ამიტომ    ყუთების  ირგვლივ  ისეა  მილაგებული  ნაგავი, როგორც  გვირგვინები     ლენინის  ძეგლთან. ზოგიერთი, უფრო მოხერხებული, პირდაპირ  ქვიშაში  ფლავს  მუსრგავლებული  ჭყინტი  სიმინდის  ნარჩენს.  ამათ  რა ომარა  ეყოფათ.


    პლაჟზე   შეიძლება  ფრენბურთითაც  გაერთო. გუნდის  შედგენა  არ  არის ძნელი. ყოველთვის  მოიძებნება   საკუთარ  სპორტულ  უპირატესობაში   დარწმუნებული   5-6  კაცი. 



     ფიჭვნარში  ცხენიან  კაცებსაც შეხვდებით. გასეირნება  15 წუთი  3 ლარი. ერთი  ნამეტნავად  კრეატიული  იყო, შორტ-მაისურზე   მოსხმული  შავი მოსასხამით, ზოროს  ნიღბითა  და  ქუდით.  აბორიგენი  ზორო! პლაჟზე  ყველა ბავშვს  მასთან  უნდოდა  სურათის  გადაღებაც  და  სეირნობაც.  სამწუხაროდ,   მისი  სურათიც  შეიწირა ვირუსიანმა  კომპიუტერმა.



    ხეზე  მიკრული  განცხადება გვამცნობს    უკრაინიდან  ჩამოსული  ვინმე  ლარისა  მასაჟისტის  შესახებ. ასეთ   განცხადებებს  აქ  ყველგან  შეხვდებით, კედლებზეც, ღობეებზეც. 




    რადგან   დამსვენებელთა  უმრავლესობა  სომხეთიდან  და  აზერბაიჯანიდანაა, გასაგებია  რატომ  რუსულენოვანი  ტექსტი.


   მოკლედ,   ურეკს   დამსვენებელი  არ  აკლია.  აქ ქირავდება  ყველა   სახლის   ყველა  ოთახი. არის  ფეშენებელური  სასტუმროები, სოლიდური  ფინანსების  პატრონებისთვის,  კარგებიც  და   საშუალოებიც, მაგრამ   არც ერთში  არ  აქვთ  ნომერი  ერთისთვის. მინიმუმ ორადგილიანებია. ორივეს  ნაცვლად  გადაიხადე  და  იკოტრიალე! რაც, მე  უსამართლობად  მიმაჩნია.       ფეშენში  რას გავწვდებოდი  და   კარგებში   ადგილი  არ  იყო  ა რ ს ა დ! რომ დავიღალე  და სულ  ერთი  რომ  გახდა  ყველაფერი, სანაპიროს #9 გავიხსენე და ნელიკოსკენ   მისჯილის  ნაბიჯებით  გავემართე.

     ჩახუტებებისა  და   მოკითხვობიის შემდეგ  გამამწესა ნელიკომ  ოთახსა  შინა  საერთო  სააბაზანოთი (წყალს  პრინციპულად არ  ათბობდა)    და  ტუალეტ სამზარე-ულოთი.  ჩემნაირი  ბევრი   ჰყავდა. დაახლოებით 60 ადამიანი.

     ახლო  ოთახების  ხალხი  აღმოჩნდა  დიდებული;
უნდა  ვაღიარო, რომ  ასეთ  შესანიშნავ  ადამიანებთან ერთად  ჯერ  არ  დამისვენია.

     როგორც  აღვნიშნე,აქ   ქირავდება  ყველა  სახლი.  ასეთი:





 ასეთი:


 

 

 
ასეთი:


ასეთიც:




ასეთიც:












ამ  ლამაზი  ბაღით  ნამდვილად  მოვიხიბლე, მაგრამ მხოლოდ  მანსარდაზე  ჰქონდათ  თავისუ-ფალი  და  თონესავით  გახურებუ-ლი  ოთახი.















ძალიან      სასიამოვნო   კია  ამ    ბაღში    კოლექტიური              ,, კოფეპიწიე"



      ეს  ზედ  ზღვის  ნაპირასაა  და    კივის   გასაოცარი     ხეივანი  აქვს









   თეფშთამმუსვრელებს   აქეთ   არ   ჩამოუვლიათ





             მთელი  ურეკი  ერთი, უზარმაზარი  ჰოსტელია.


ეს   ცენტრალური  ქუჩაა. დიდებული  კაცის, ექვთიმე  თაყაიშვილის  სახელობის

ეს  კი რესტორანი ,,საზანდარი"   ძალიან ორიგინალურად

გადაწყვეტილი

მშვენიერი, ტრადიციული სამზარეულოთი და  არც  ისეთი  საშინელება  ფასებით, როგორსაც  ველოდი.    

აქ  რეგულარულად  ზრუნავდნენ  ჩემს  დანაყრებაზე,   რამაც    დაგაგეგმილი  პუნქტი #6 შეუსრულებელ  მისიად  აქცია.


 ჩემი  ჰოსტელი    ამ  რესტორნის  უკანაა.




სადგური
       თუ ათვლის  წერტილად   ცენტრალური  გზიდან  ურეკის გადასახევს მივიჩნევთ, მაშინ ავტოსადგური  დაბის  ბოლოში  გამოდის. გზა ზღვის  გასწვრივაა. გაივლი  ამ  მთავარ  ქუჩას  დასაწყისიდან ბოლომდე  და    ეგეც  შენი  ურეკი.  თუ  ჩემსავით  ფოთი  იყო თქვენი   დისლოკაციის  ბოლო  ადგილი, გადასახვევთან  მოგიწევთ  დალოდება  ტენტით  გადახურული ავტობუსისა.  აქედან ის წაგიყვანთ. მგზავრობა  სულ  რაღაც   50  თეთრი. უნდა  ვაღიარო, რომ  ძალიან  მომწონს  აქაურობისთვის   ზედგამოჭრილი   ეს  ტრანსპორტი.  მატარებლის  სადგურიც  დაბის  გადასახვევთანაა. 



ბაზარი
      ურეკის   დასაწყისშიცაა   და  ბოლოშიც.  როგორც  მოსალოდნელი  იყო,  სიძვირეა.  იყიდება  ყველაფერი,   პროდუქტებიდან  დაწყებული,  მძივ-სამაჯურის  ჩათვლით.















 რა  თქმა  უნდა ,  დიდი  გასავალი  აქვს საზღვაო   აქსესუარებს  .

                                                  კვება
        თითქმის  ყოველ  ფეხის  ნაბიჯზეა  კაფე-ბარები  და  რეტორნები.სადაც,  ფასის  მიუხედავად, საღამოს  ადგილს  ვერ  იპოვი. კერძები  ძირითადად  ტრადიციული   და გემრიელია. მომსახურებასაც   არა  უშავს. კონკურენციამ  რაღაცები  მართლა   ასწავლა  ხალხს. მარკეტებშიც  ყველაფერს  იშოვით, ძვირად,მაგრამ დეფიციტური  არაფერია. 
      აჰ,რა მავიწყდებოდა...  შეიძლება  არც  დაგჭირდეთ  მარკეტში გასვლა. დილიდანვე  პირდაპირ  ეზოში  მოგართმევენ  ნაირ-ნაირ  ტკბილეულობასა  და  ხილს, რძეს, მაწონს, ყველს, ბოსტნეულს.  თანხის  რა  მოგახსენოთ, მაგრამ დაზოგავ  დროსა  და  ენერგიას.  მყიდველიც  მოგებულია  და  გამყიდველიც.  ესეც  კონკურენცია  მარკეტებს. 














გართობა

    ურეკში  ძირითადად  ღამე  ერთობა  ხალხი.  დღისით  მზეზე   იხრუკებიან,   სიესტიას    იძინებენ    საკუთარ  ნომრებში   ან   ფიჭვნარში.  შუადღისას  მხოლოდ  რუჯისთვის  თავგანწირულები  რჩებიან   პლაჟზე.



     გართობა  შეიძლება  ყველგან  და  ყველანაირად. თითქმის  მიჯრით  არსებულ  კაფე-ბარებსა და რესტორნებში  საღამოხანს  ადგილს  იოლად  ვერ  იშოვი.  თითოეულ  მათგანს  საკუთარი  ბენდი  ჰყავს. ძირითადად  ქართულ-სომხურ  სუფრულებს უბერავენ.  


   მაგრამ  ეს  მხოლოდ  თორმეტ  საათამდე.  მერე  იკრძალება   დაკვრა.  ასე  რომ, საკუთარი   დისკო მონაცემები  მხოლოდ  შუაღამემდე  შეგიძლია  განავითარო.  მხიარულება   დილამდე   გრძელდება, მაგრამ  უმუსიკოდ. სადაური  კანონია  და  აქაური!- ასე  იტყოდა  ასინეთა  კუდიანი, ალბათ! 

პრობლემა #1:
    ძნელი  წარმოსადგენია  და  დენის  ხშირი  გამორთვა.  კვირაში  3  დღე  საღამოს  ექვსიდან  ღამის 2 -3  საათამდე  მხოლოდ  ბუნებრივი   განათების  იმედზე  არსებობას, ალბათ,  უშუქობა  ჰქვია, დამეთანხმება  ,, გვარს არ  დავასახელებ   და   ჩვენი    კოლმეურნეობის  თავმჯდომარეც".



ეს  ურეკის  მთვარეა.  ჩვენი  ერთადერთი  მშველელი    შუქის  მორიგი  გამორთვის დროს.  

   ხელსაყრელი  ეს  ამბავი  მხოლოდ  ნელიკოსთვის  გახლდათ.  ,,ნელი,ჩართე  ატმორი, ცივია  წყალი!  ნელი,გამოუშვი  ცხელი  წყალი, გამიცივდა  ბავშვი!" -აბანოდან  გამოვარდნილი  გასაპნული  მოქალაქეების შეძახილზე  ,,მე  რა  გიყო, გენაცვალე, არაა დენი!"-შესძახებდა  ასევე  მჭექარედ  და  კმაყოფილების  ნათელი  გადაეფინებოდა  მკაცრ შუბლზე. გულში  კი   დიდ  მადლობას  უთვლიდა  ოზურგეთის  მუნიციპალიტეტს  დენის  გადასახადზე  ეკონომიის  შესაძლებლობისთვის.  უნდა  მოგახსენოთ, რომ ეს  უკანასკნელი ჩვენი, ნელის 2012 წლის  არადადებითი  დამსვენებლების  სოლიდური  ჯგუფის  კოლექტიური ვარაუდი  გახლდათ  და  არც თუ  უსაფუძვლო. ნელიკო შუადღისას  წყალს  არ  ათბობდა, იმავე  ეკონომიის  მიზნით. ზედა  სართულის  დამსვენებლებს  უკრძალავდა  ქვედა  სართულზე  არსებულ  აბაზანაში  და  ტუალეტში  შესვლას. გიჭირს?  მოითმინე  გენაცვალე  და  ჩადექი  რიგში. შინაგანაწესი   შინაგანაწესია  და  აქ  კანონებს  ნელიკო ადგენს. მართლია  დაწერილი  არ  არსებობს, მაგრამ  ნ.გ. დღე-ღამის განმავლობაში იმდენჯერ  ახსენებდა  აკრძალვებს    მჭექარე  ხმით  თავის  უზნიკებს (ესეც  არადადებითი  ადამიანების ტერმინია),რომ  წესით  უნდა  დაგხსომებოდა.  წესების  დარღვევას  კი ცერბერი  უფრო  დაუშვებდა, ვიდრე  ხსენებული  ქალბატონი. ამ პოსტის  ავტორს  არაერთხელ  შეახსენეს მაცივრით  სარგებლობის  ოქროს  წესი: ზედა  სართულზე  პრეისტორიულ  მაცივარ  ,,ორსკში"   თუ  ადგილი  არაა, მოითმინე, დაუდარაჯდი, ვინმე  რამეს  გამოიტანს  და  გამოთავისუფლებული  ადგილი  გამოიყენე. სამზარეულოს  მაცივარი  არ  გამოიყენო. წადი  დაწექი, წადი  ზღვაზე, ოთახში  ნუ  რჩები ა.შ.  ყოფილა  შემთხვევა  მძინარეც  შეუმოწმებია  უპარდონოდ.  ამ  წესების გამო  ხშირად  ჰქონდა  ამო  საუბრები დიასახლისს საკუთარ  მოაგარაკეებთან. მაგრამ  მას  ჩვენ  ვჭირდებოდით (24 საათის  განმავლობაში მუქთა  შემოსავლად 600ლარი ცოტა  არაა, არ  ემეტებოდა საკუთარი  ფინანსები)  და  ჩვენ  -ის .როგორც  გითხარით, ზაფხულის  გარკვეულ  მონაკვეთში  იოლად  ვერ  იშოვი ბინას.
    პრობლემებზე  ვსაუბრობდით  და  სიტყვამ მოიტანა თორემ  პრობლემა #2  ნელიკო  არ არის.  პრობლემა არის  უგზობა.  შიდა  ოღრო-ჩოღრო  გზა  ხანმოკლე  წვიმის  შემდეგ  ასე  გამოიყურება
წვიმა  კი  ზღვისპირა  ქალაქში  იშვიათობა არ გახლავთ. შესაბამისად,   აკრობატის  მოხერხებულობა  გჭირდება  გუბეების  გადასავლებად, განსაკუთრებით კი  ღამით. რადგან   
 პრობლემა #3  -    არ არის გარე  განათება (ბულვარს  არ  ვგულისხმობ).    გვიან  ღამით  სეირნობიდან  დაბრუნებილი  მეაგარაკეები, სანთებელებით  და ტელეფონების  შუქით  იკვლევენ  გზას.  ან   სულაც  დალოცვილი  მთვარის  იმედზე  არიან.

პრობლემა #4- კანალიზაციის  არარსებობა.  ერთი  მხრივ  ეს  კარგია, რადგან სადაც  კანალიზაცია  გააკეთეს, თითქმის  ყველგან  ზღვისკენ  უქნეს  პირი. უკანალიზაციო  ურეკში კია ზღვა  სუფთაა, მაგრამ   ზოგიერთი  სახლის მიმდებარე  ტერიტორია  ასე  გამოიყურება  ზაფხულის პაპანაქებაშიც.  



პრობლემა #5 -ინტერნეტი
არა, ინტერნეტი  არის.  ფეშენ  სასტუმროებსა და  ხანდახან  კარგებსაც  აქვთ WI-FI. მაგრამ  დამსვენებელთა  მეტი  ნაწილი  მოკლებულია  კომუნიკაციის  ამ  წყაროს.   კაფე  სწორედაც  რომ  არის, ყველაზე  გამოსაჩენ  ადგილას, მაგრამ  რად  გინდა! ჩიპების  მკვლელი, ვირუსიანი კომპებით, ნელი, ბოდიალა   ინტენეტით  და  ბრაზიანი  მომსახურე  პერსონალით.  სიძვირის  და  დისკომფორტის  მიუხედავად (საათი  3  ლარი) ხალხი  აქაც  მრავლადაა. ძირითადად  ქაუნთერისა  და  ოდნოს  მომხმარებლები.  როგორ  და  რა  მანქანებით ახერხებენ ან ერთ ან  მეორეს, წარმოდგენა  არ  მაქვს.  


 დაიმახსოვრეთ:    სამყაროს   გადარჩენა   თქვენს      ერთ      მეილზე     რომ     იყოს   დამოკიდებული, თქვენ     მას    აქ    ვერ  გადაარჩენთ!




    უკმაყოფილების  გამოთქმას  კი   მისი  მფლობელი  ჯეელი  არანაირად არ  დაგანებებთ.
   თუ 25წუთი(!) ამაოდ  ელოდეთ  ფოსტის  გახსნას, ჩაატარეთ  გადატვირთვა-გამორთვა-ჩართვის   ნერვებისდამაწიწკნი  ოპერაციები, ამასობაში  თქვენმა  ფლეშკამაც  განუტევა  ყოვლისმცოდნე  სული  და  თუ  საკუთარი   გულუბრყვილობით  წინასწარგადახდილი თანხის  დაბრუნებას  მოითხოვთ ,  რაღა  ის  ჯეელი  და  რაღა  შარხანი  ჯუნგლებში.
   

 სხვა მხრივ  ურეკი  მშვენიერი  დასასვენებლი  ადგილია    ყველნაირი შეძლების  ადამიანებისთვის.

დიდი ვერაფერი  ფოტოგრაფი  ვარ, მაგრამ  ცისარტყელა  მოვიხელთე. თქვენც  ხედავთ?

    მთავარი  პარკი  ყველაზე  ხალხმრავალია  ღამით
. რომ  იტყვიან, ფეხისდასადგმელი  ადგილი  არაა. მწირი  ფინანსებით  ბავშვები  აქ  არ  მოიყვანოთ  და  ნერვები  არ  გაუფუჭოთ.  მათ  გართობასა  და თქვენი  ჯიბის  დაცარიელებაზე  ზრუნავს  მრავალი    ატრაქციონი  .















ურეკში ჩემი  დაკვირვებით  ყოველდღიურად  ტონა  მზესუმზირა  მიირთმევა. რომლის მოწოდებაზეც   ეს  სანდომიანი  და  კეთილი  ქალბატონებიც  ირჯებიან. 







იცანით  არა? მისტერ და მისის  სმიტები  ტირში  გეპატიჟებიან.




ბოლოს  არ  შემეძლია  ჩემი  მეზობელი  ლელუკა  და  თურანი  არ  გაგაცნოთ.  ლელუკა  კვენიაშვილი  თბილისელია  და  წარმოუდგენლად  პრანჭია, თურანი კი ბაქოდანაა.  თურანს  რატომღაც  მოვეწონე. ეჭვი  მაქვს, რომ  ვაშლებმა  და  ქლიავმა  დიდი  წვლილი შეიტანა  ამ  ამბავში. დამყვებოდა  კუდში   და  ჩემთვის  გაუგებარ  ენაზე  ,,პიპის  თუ  ფიფის" მეძახდა  დაჟინებით. რამდენჯერ  მითხრა, იმდენჯერ ტუალეტთან    მივიყვანე.   უკან  გამორბოდა  გაკვირვებული. მერე  დედამისმა  სიცილით  ამიხსნა ,,წიოწიას" გეძახისო. ასე   შევრცხვი  თურანთან.



ნახეთ, რა  საოცარი  სახე აქვს. მაგიჟებდა  ეს  ბავშვი. 





ეს  თურანია



ეს კი  სხვადასხვა  დროს  სხვადასხვა  ხასიათზე  გადაღებული  ფოტოები:
























აქ დილის  8 საათია. როგორც  ხედავთ  არაჩვეულებრივი  ამინდი  და  მშვიდი  ზღვაა. გადავიფიქრე  სირბილი. მალე  გადავეშვები  და  ნაღრძობი  კოჭის  მიუხედავად  ბუის   გავცდები. უცნაური  ის  არის, რომ  სიარულისას არა და    ცურვისას  მტკივა, მაგრამ  საკმარისია  ზღვა   ვნახო  და  კონტროლს  ვკარგავ.  ცურვა  სიამოვნებაა, უდიდესი  სიამოვნება. ამაზე  უარს ვერ  ვიტყვი.






ერთი  მათგანი  ჯონათან  ლივინგსტონია



ეს კი  წვიმის  წვეთებია. ასე აღიქვა  ჩემმა  NIKON-მა.


წამოსვლის  წინა  დღეს  მაგრად  გაწვიმდა. ერთიანად  გავილუმპე. ნაწილობრივ  ამის  და  ნაწილობრივ  ცივი  შხაპების  გამო  ისეთი  მამალი  გრიპი  ჩამოვიტანე, ბაბანება ყინვაში  რომ  არ  შემყრია.












video
აი, ასეთი  არის  ჩვეულებრივი  ურეკი. ძალიან  სუფთა  ზღვითა და  სასარგებლო  პლაჟით, დღითა  და  ღამით, კარგით  და  ცუდით.უფრო  კარგით.   მიყვარს  ეს  დაბა. თუ  ვინმე  ორჭოფობს და ვერ  გადაუწყვეტია  წავიდეს თუ  არა,  გულწრფელად ვურჩევ  იქ  დასვენებას.